7. sınıf · Matematik · Tema 6 · Bölüm 4/4
Yanıltıcı Grafik: Kesik Eksen Farkı Nasıl Büyütür?
1 dk 8 sn · Oynat'a basınca video YouTube'dan (youtube-nocookie.com) yüklenir; önce bağlantı kurulmaz. Gizlilik
Önce tahmin et
Grafik yanıltıcı mı? Önce neyi kontrol edersin?
Cevabı göster
B) Eksenin başlangıcı — nedeni videoda.
Kısaca LGS notu
Önce eksen ve sayılar
Kesik eksen küçük farkı büyük gösterir
Kısacası: grafikte önce eksenin başlangıcı ve sayılar okunur, sonra sütunlar.
Öğrenme çıktısı
MAT.7.6.2 Başkaları tarafından oluşturulan kategorik veya nicel (sürekli) veriye dayalı istatistiksel sonuç veya yorumları tartışabilme
Matematik · 6.Tema: İstatistiksel Araştırma Süreci
Veliler ve öğretmenler için
Dikey ekseni sıfırdan başlamayan sütun grafikleri küçük farkları büyük gösterir: 50 ve 52, eksen 49'dan başlayınca üç kat fark gibi görünür. İstatistiksel sonuçları değerlendirirken önce eksen ve sayılar okunur.
Öneri: videoyu tahmin sorusundan sonra durdurun, cevabı birlikte tartışın; sonra izleyip özeti sesli tekrar edin.
Videonun metni
Bu grafikte B sütunu A'nın üç katı. Ama gerçek satışlar elli ve elli iki.
Sosyal medyadaki bazı grafikler sayıyla değil, görüntüyle ikna eder.
Sence grafik yanıltıcı mı? Önce neyi kontrol edersin?
Uzun sütun büyük fark demek sanılır. Bu, eksen sıfırdan başlıyorsa doğrudur.
Burada dikey eksen kırk dokuzdan başlıyor. Elli ile elli iki arasındaki fark büyümüş.
Aynı veriyi sıfırdan başlayan eksende çiz. İki sütun neredeyse eşit boyda.
Gerçek fark iki satış, yani elliye göre yüzde dört. Sonuç görüntüden değil, sayıdan çıkar.
Telefonla aşağıdan çekilen fotoğrafta arkadaşın dev gibi görünür. Kesik eksen de bakış açısını değiştirir.
Kısacası: grafikte önce eksenin başlangıcı ve sayılar okunur, sonra sütunlar.
Peki B sütunu gerçekten A'nın üç katı mı?