7. sınıf · Fen Bilimleri · Ünite 2 · Bölüm 1/5
Çanta Taşımak Neden İş Değil?
1 dk 9 sn · Oynat'a basınca video YouTube'dan (youtube-nocookie.com) yüklenir; önce bağlantı kurulmaz. Gizlilik
Önce tahmin et
Hangisinde çantaya iş yapılır?
Cevabı göster
B) Çantayı yerden kaldırmak — nedeni videoda.
Kısaca LGS notu
İş: kuvvet ve o yönde yer değiştirme
Birimi joule · yorulmak iş değildir
Kısacası: iş için kuvvet ve o yönde yer değiştirme gerekir; yorulmak sayılmaz.
Öğrenme çıktısı
FB.7.2.1 Fiziksel anlamda yapılan işin bağlı olduğu faktörlere ilişkin bilimsel çıkarım yapabilme
Fen Bilimleri · 2. Ünite: Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim
Veliler ve öğretmenler için
Öğrencilerin en sık yanılgısı: 'yoruldum, demek ki iş yaptım'. Bu video fiziksel anlamda işin kuvvete ve kuvvet yönündeki yer değiştirmeye bağlı olduğunu, çantayı düz yolda taşımanın neden sıfır iş olduğunu ve işin joule ile ölçüldüğünü bir dakikada netleştiriyor. Sınavlarda sık sorulan 'hangisinde iş yapılır' tipi sorular için sağlam bir temel.
Öneri: videoyu tahmin sorusundan sonra durdurun, cevabı birlikte tartışın; sonra izleyip özeti sesli tekrar edin.
Videonun metni
Çantayı sırtında saatlerce taşısan da fizikte çantaya sıfır iş yapmış sayılırsın.
Çünkü yorulmakla fizikteki iş aynı şey değil; fark kuvvet ve yer değiştirmede.
Sence bu üç durumdan hangisinde çantaya iş yapılıyor?
Çoğu kişi çantayla düz yolda yürümek der, çünkü yoruluyorsun; ama hayır.
İş için iki şart: cisme kuvvet uygula, cisim kuvvet yönünde yer değiştirsin.
Yürürken kuvvetin yukarı, çanta yana gidiyor; kuvvet yönünde yer değiştirme yok.
İş joule ile ölçülür; kuvvet ya da o yöndeki yer değiştirme büyüdükçe iş büyür.
Basketbolcu topu tutup sabit hızla koşarken topa iş yapmaz, potaya atınca yapar.
Kısacası: iş için kuvvet ve o yönde yer değiştirme gerekir; yorulmak sayılmaz.
Peki kaldırdığında çantaya enerji aktarıyorsun; ya sadece sırtında taşırsan?